Spelenderwijs leren betekent dat een kind kennis en vaardigheden opdoet tijdens het spelen. Dat gebeurt bijvoorbeeld door te bouwen, bewegen, fantaseren, onderzoeken en samen te spelen. Kinderen kunnen daarbij onder andere taal, motorische, cognitieve en sociale vaardigheden oefenen.
Spel hoeft niet altijd een vooraf bepaald leerdoel te hebben. Juist tijdens vrij spel krijgen kinderen ruimte om zelf te ontdekken, keuzes te maken en oplossingen te bedenken. Een volwassene kan het spel ondersteunen zonder het volledig over te nemen.
Voorbeelden van spelenderwijs leren zijn:
Spelen geeft kinderen de mogelijkheid om nieuwe vaardigheden te oefenen in situaties die aansluiten bij hun belevingswereld. Verschillende vormen van spel kunnen bijdragen aan meerdere ontwikkelingsgebieden.
Welk spel bij een kind past, hangt niet alleen af van de leeftijd. Ook interesses, vaardigheden en de ontwikkeling van het kind spelen een rol. De onderstaande voorbeelden zijn daarom geen vaste ontwikkelingsstappen.
Jonge kinderen ontdekken veel door te voelen, bewegen en uitproberen. Denk aan blokken stapelen, voorwerpen in en uit een bak doen, samen liedjes zingen of spelen met eenvoudige materialen met verschillende vormen en structuren.
Fantasiespel krijgt vaak meer ruimte. Een kind kan bijvoorbeeld winkeltje of doktertje spelen, tekenen, eenvoudige puzzels maken of buiten rennen en springen. Samen spelen biedt daarnaast mogelijkheden om sociale vaardigheden te oefenen.
Spellen met eenvoudige regels, constructiespeelgoed en creatieve activiteiten kunnen uitdagender worden. Ook letters, cijfers en tellen kunnen vanzelf in het spel terugkomen, bijvoorbeeld tijdens een bordspel, bij het bouwen of in een zelfbedachte winkel.
Kijk waar je kind uit zichzelf mee speelt en sluit daarbij aan. Een kind dat graag met auto's speelt, kan bijvoorbeeld wegen bouwen, auto's sorteren of tijdens het spel tellen.
Je hebt niet per se speciaal educatief speelgoed nodig. Blokken, papier, karton, verkleedkleren en alledaagse voorwerpen kunnen veel mogelijkheden bieden om te spelen en ontdekken. Let daarbij op of materialen veilig en geschikt zijn voor de leeftijd van het kind.
Je kunt aansluiten bij het spel en af en toe iets benoemen of een open vraag stellen. Geef het kind tegelijkertijd voldoende ruimte om zelf keuzes te maken en het spel een eigen richting te geven.
Niet ieder spelmoment hoeft een leeractiviteit te worden. Tijdens vrij spel bepaalt een kind zelf wat het doet, hoe het speelt en wanneer het iets anders wil proberen.
Klaar om een oppas of gezin te vinden dat bij jou past? Registreer je vandaag nog gratis via Oppasland en ontdek de mogelijkheden.
Tijdens het spelen kunnen kinderen actief oefenen met vaardigheden en nieuwe ervaringen opdoen. Spelenderwijs leren hoeft niet tegenover andere manieren van leren te staan. Vrij spel, begeleid spel en gerichte uitleg kunnen elkaar aanvullen.
Taal en rekenen kunnen vanzelf onderdeel worden van een spel. Tel bijvoorbeeld ingrediënten in een speelgoedkeuken, maak samen een boodschappenlijstje voor een winkeltje of zoek tijdens het spelen naar letters en woorden.
Kinderen leren vanaf jonge leeftijd door te kijken, bewegen, ontdekken en contact te maken met anderen. Naarmate een kind ouder wordt, verandert de manier van spelen en kunnen complexere vaardigheden in het spel terugkomen.