Mazelen

Mazelen

Mazelen is een zeer besmettelijke infectieziekte die wordt veroorzaakt door het mazelenvirus. De ziekte begint vaak met koorts, verkoudheid, hoesten en ontstoken ogen. Enkele dagen later ontstaan meestal vlekjes op de huid.

Iedereen die niet voldoende beschermd is, kan mazelen krijgen. Baby's, volwassenen, zwangeren en mensen met een verminderde afweer hebben een grotere kans om ernstig ziek te worden.

Symptomen van mazelen

Mazelen begint meestal plotseling. Mogelijke klachten zijn:

• koorts;
• een ziek gevoel;
• neusverkoudheid;
• hoesten;
• rode of ontstoken ogen en gevoeligheid voor licht.

Hoe zien mazelen eruit

Bij sommige mensen ontstaan kleine witte vlekjes aan de binnenkant van de mond. Na ongeveer 3 tot 7 dagen verschijnen meestal vlekjes op de huid. Deze beginnen vaak achter de oren en verspreiden zich daarna over het lichaam.

Op een lichte huid zijn de vlekjes meestal rood en kunnen ze in elkaar overlopen. Op een donkere huid kan de verkleuring minder goed zichtbaar zijn. De huid kan wel ruw aanvoelen, vergelijkbaar met schuurpapier.

Complicaties bij mazelen

De meeste mensen herstellen vanzelf van mazelen, maar de ziekte kan soms ernstig verlopen. Mogelijke complicaties zijn onder andere:

• middenoorontsteking;
• longontsteking;
• hersenontsteking;
• in zeer zeldzame gevallen een hersenontsteking die pas jaren na de besmetting ontstaat.

Vooral jonge baby's, mensen met een ernstig verminderde afweer, zwangeren zonder bescherming tegen mazelen en volwassenen hebben een grotere kans op een ernstig verloop.

Hoe verspreiden mazelen zich

Het mazelenvirus zit in de neus en keel van iemand die besmet is. Bij hoesten, niezen en praten komen kleine druppeltjes met het virus in de lucht. Andere mensen kunnen deze inademen en daardoor besmet raken.

Iemand met mazelen kan anderen besmetten vanaf het moment dat de eerste klachten beginnen tot en met 4 dagen nadat de eerste vlekjes zijn ontstaan.

Vaccinatie tegen mazelen

In Nederland is vaccinatie tegen mazelen onderdeel van het Rijksvaccinatieprogramma. Kinderen krijgen de BMR-prik, die beschermt tegen bof, mazelen en rodehond. Er worden twee BMR-vaccinaties aangeboden.

Vaccinatie biedt een goede bescherming tegen mazelen. Na één BMR-prik is ongeveer 95% van de mensen beschermd. Na twee prikken is ongeveer 99% beschermd.

Behandeling van mazelen

Er is geen medicijn dat mazelen geneest. Het lichaam moet het virus zelf opruimen. De meeste mensen voelen zich na ongeveer 7 tot 10 dagen weer beter, al kan het hoesten langer aanhouden.

Bel de huisarts als je denkt dat jij of je kind mazelen heeft. Ga niet zonder overleg naar de huisartsenpraktijk, omdat mazelen zeer besmettelijk is. De huisarts kan vertellen wat je moet doen en beoordelen of verder onderzoek of behandeling nodig is.

Bel direct de huisarts of huisartsen-spoedpost als een kind met mazelen erg ziek of suf wordt, benauwd is, anders gaat ademen, veel minder drinkt, steeds overgeeft of andere ernstige klachten krijgt.

Mazelen bij kinderen en volwassenen

Op welke leeftijd kun je mazelen krijgen

Mazelen kan op iedere leeftijd voorkomen. Vooral mensen die niet tegen mazelen zijn gevaccineerd en de ziekte nooit eerder hebben gehad, kunnen besmet raken.

Kunnen volwassenen mazelen krijgen

Ja. Ook volwassenen kunnen mazelen krijgen als ze niet voldoende beschermd zijn. Bij volwassenen neemt de kans op ziekenhuisopname toe met de leeftijd.

Verspreiding van mazelen voorkomen

Denk je dat je kind mazelen heeft, houd je kind dan thuis en bel de huisarts. Het RIVM adviseert om een kind met mazelen thuis te houden tot en met 4 dagen nadat de vlekjes zijn ontstaan.

Vermijd in deze periode vooral contact met jonge baby's, zwangeren en mensen met een verminderde afweer. Zij kunnen een groter risico hebben op een ernstig verloop van mazelen.